
Ήρθε τις προάλλες στη δουλειά ένα κορίτσι δεκαέξι, ίσως δεκαεφτά χρονών, με κρίση άγχους ή πανικού, δεν ξέρω ακριβώς. Δεν με ενημερώνουν πάντα για τα περιστατικά.
Κάθισε μπροστά μου για αιμοληψία και κάτι στο βλέμμα της δεν μου άρεσε. Δεν ξέρω ακόμη να το περιγράψω σωστά. Δεν ήταν φόβος. Είχε μια παράξενη μίξη απελπισίας και παραίτησης, σαν να είχε ήδη κλάψει τόσο μέσα της που είχε μείνει λίγο άδεια.
Για κάποιον λόγο που ούτε εγώ κατάλαβα εκείνη τη στιγμή, ζήτησα από τη μητέρα της να περιμένει έξω.
Της πήρα αίμα, τελείωσα, κι αντί να την αφήσω να φύγει όπως φεύγουν τόσοι άνθρωποι κάθε νύχτα από μπροστά μου, τη ρώτησα "Είσαι καλά;" και γύρισα αμέσως να την κοιτάξω. Με κοίταξε και έβαλε τα κλάματα. Γοερό κλάμα. Τρόμαξα. Έκλαιγε σαν παιδί. Μα τι λέω... παιδί είναι!
Της σήκωσα το κεφάλι και τη ρώτησα "Τι σου συμβαίνει κορίτσι μου; Ποιος σε πείραξε;"
Μερικές φορές αρκούν τέσσερις λέξεις.
- Δεν με αγαπάει! Γιατί;!
- Δεν με αγαπάει! Γιατί;!
Τον αγαπούσε καιρό, μου είπε. Του το έδειχνε. Κάποια στιγμή, μάζεψε ολο της το κουράγιο και την ελπίδα και του το είπε. Κι εκείνος της είπε ότι δεν αισθάνεται το ίδιο.
Αυτό ήταν!
Καμία ιστορία προδοσίας. Κανένα ψέμα. Καμία συμπεριφορά που να μπορείς εύκολα να καταδικάσεις και μετά να την παρηγορήσεις λέγοντας "καλύτερα που γλίτωσες να λες".
Ένα κορίτσι αγάπησε ένα αγόρι.
Το αγόρι δεν την αγάπησε.
Από τις πιο συνηθισμένες ιστορίες του κόσμου.
Και όταν συνέβη σε εμάς την πρώτη φορά, μία από τις πιο οδυνηρές.
Το αγόρι δεν την αγάπησε.
Από τις πιο συνηθισμένες ιστορίες του κόσμου.
Και όταν συνέβη σε εμάς την πρώτη φορά, μία από τις πιο οδυνηρές.
Της είπα "δεν πειράζει, μωρό μου". Εκ των υστέρων ακούγεται σχεδόν γελοίο. Φυσικά και πείραζε. Για εκείνη πείραζε τρομερά. Αλλά δεν εννοούσα ότι δεν έχει σημασία. Εννοούσα ότι δεν πειράζει που αγάπησε.
Ελπίζω να κατάλαβε ότι δεν έκανε κάτι λάθος επειδή έδειξε συναίσθημα εκεί όπου δεν υπήρχε αντίστοιχο για να επιστρέψει. Δεν ήταν αφελής επειδή ήλπιζε. Δεν γελοιοποιήθηκε επειδή εκτέθηκε. Πολύ εύκολο να πέσεις σε αυτόν τον λάκκο.
Απλώς η αγάπη, έστω και η εφηβική, έχει αυτή την εξοργιστική ιδιότητα. Δεν υπακούει στη δικαιοσύνη.
Μπορείς να αγαπήσεις κάποιον όσο καλύτερα μπορείς και να μην πάρεις τίποτα πίσω. Μπορείς να είσαι τρυφερός, διαθέσιμος, πιστός, ειλικρινής, υπέροχος και να μη δημιουργήσεις ούτε ίχνος έρωτα στον άνθρωπο που θέλεις.
Όχι επειδή σου λείπει κάτι.
Αλλά επειδή έτσι λειτουργεί η γαμημένη η αγάπη μερικές φορές!
Την κοιτούσα όσο μου μιλούσε.
Γυαλιά. Μαλλιά λίγο ατίθασα. Σιδεράκια. Ένα φρέσκο κορίτσι που δεν έμοιαζε να έχει μάθει ακόμη να παρουσιάζει τον εαυτό του στον κόσμο με τη σιγουριά των κοριτσιών που από πολύ νωρίς κατάλαβαν ότι θεωρούνται όμορφα. Κι αυτό με έκανε να τη συμπονέσω κάπως περισσότερο απ’ όσο θα ήθελα.
Υπάρχουν πρόσωπα που τα συναντάς πρώτη φορά και παρ’ όλα αυτά κάτι πάνω τους σου φαίνεται παράξενα γνώριμο. Και σκέφτηκα πόσο εύκολο είναι στα δεκάξι να πάρεις ένα "εγώ δεν αισθάνομαι το ίδιο" και να το μεταφράσεις σε κάτι πολύ μεγαλύτερο.
Δεν είμαι αρκετά όμορφη.
Δεν είμαι αρκετά ενδιαφέρουσα.
Δεν είμαι από εκείνες που τις ερωτεύονται.
Οι άλλες είναι καλύτερες.
Αν ήμουν λίγο διαφορετική, ίσως με ήθελε.
Όμως το αγόρι είπε μόνο "Δεν νιώθω το ίδιο".
Τα υπόλοιπα τα έγραψε εκείνη μόνη της από κάτω. Δεν ξέρει ακόμη ότι η ομορφιά δεν είναι βραβείο που εξασφαλίζει αγάπη.
Τα υπόλοιπα τα έγραψε εκείνη μόνη της από κάτω. Δεν ξέρει ακόμη ότι η ομορφιά δεν είναι βραβείο που εξασφαλίζει αγάπη.
Μου είπε μέσα από αναφιλητά:
- Δεν είμαι όμορφη... Το ξέρω. Αλλά εγώ τον αγαπάω πολύ. Γιατί δεν θέλει να τον αγαπάω;!
- Δεν είμαι όμορφη... Το ξέρω. Αλλά εγώ τον αγαπάω πολύ. Γιατί δεν θέλει να τον αγαπάω;!
Της είπα κάτι που μόνο η γριά η κότα μπορεί να πει:
"Ξέρεις... Και οι όμορφοι άνθρωποι απορρίπτονται.
Και οι έξυπνοι απορρίπτονται.
Και οι αστείοι απορρίπτονται.
Και οι καλοί απορρίπτονται.
Εσύ απλά τώρα το μαθαίνεις και σε πονάει".
"Ξέρεις... Και οι όμορφοι άνθρωποι απορρίπτονται.
Και οι έξυπνοι απορρίπτονται.
Και οι αστείοι απορρίπτονται.
Και οι καλοί απορρίπτονται.
Εσύ απλά τώρα το μαθαίνεις και σε πονάει".
Σταμάτησε λίγο να κλαίει σαν να της είχα πει ότι η γη είναι επίπεδη.
Της έφερα χειροπετσέτα και λίγο νερό να πιει να ισιώσει. Κράτησα λίγο χαρτί και για μένα γιατί εντωμεταξύ τα είχα μπήξει κι εγώ η μαλάκω...
Πώς λες σ’ ένα παιδί που τώρα ξεκινάει την ερωτική του ζωή και λαχταρά την αποδοχή, ότι άνθρωποι που έχουν να δώσουν πάρα πολλά απορρίπτονται κι αυτοί; Ότι τα προτερήματα δεν λειτουργούν σαν ασφάλεια απέναντι στην απόρριψη;
Γιατί ο έρωτας, το καθίκι, δεν είναι αξιοκρατικός διαγωνισμός. Δεν μαζεύεις αρκετά προσόντα και στο τέλος σου απονέμεται ο άνθρωπος που θέλεις ή αξίζεις.
Κάποιες φορές ο άλλος μπορεί να βλέπει όλα όσα είσαι και πάλι να μη σε θέλει.
Και αυτή η πρόταση είναι πολύ δύσκολη να δεχτείς ακόμα και στα σαράντα. Όχι στα δεκάξι!
Γιατί θα προτιμούσαμε να υπάρχει ένα ελάττωμα.
Κάτι συγκεκριμένο.
Ένα πρόβλημα που διορθώνεται.
Να γίνω πιο όμορφη, πιο αδύνατη, πιο αστεία, πιο χαλαρή, πιο έξυπνη, λιγότερο αυτή, περισσότερο εκείνη.
Κάτι να κάνουμε, τέλος πάντων...
Ένα πρόβλημα που διορθώνεται.
Να γίνω πιο όμορφη, πιο αδύνατη, πιο αστεία, πιο χαλαρή, πιο έξυπνη, λιγότερο αυτή, περισσότερο εκείνη.
Κάτι να κάνουμε, τέλος πάντων...
Η ιδέα ότι μπορεί να μην υπάρχει τίποτα προς διόρθωση και πάλι να μην πάρουμε αυτό που θέλουμε είναι πολύ πιο δύσκολη.
Δεν ξέρω αν μπορεί να την καταλάβει ένας άνθρωπος στα δεκάξι.
Ίσως ούτε χρειάζεται ακόμη.
Ίσως ούτε χρειάζεται ακόμη.
Ήθελα μόνο κάπως να μπορούσα να της ανοίξω το κεφάλι και να βάλω μέσα μια πληροφορία από το μέλλον:
"Μικρή μου, δεν ξέρεις ακόμα ποια θα γίνεις.
Δεν έχεις ιδέα πόσο διαφορετικά θα βλέπεις κάποτε το πρόσωπό σου. Το σώμα σου. Το μυαλό σου. Τα πράγματα που σήμερα σε κάνουν να αισθάνεσαι λίγο παράταιρη.
Δεν ξέρεις ποιοι άνθρωποι θα σε κοιτάξουν κάποτε και θα τους αρέσεις ακριβώς για πράγματα που σήμερα ίσως θέλεις να αλλάξεις.
Δεν ξέρεις πόσες φορές θα αλλάξει η ιδέα σου για το τι είναι όμορφο, επιθυμητό, σπουδαίο, και πόσο θα αλλάζεις μέσα σε αυτή την ιδέα κι εσύ.
Δεν ξέρεις πόσους θα πληγώσεις κι εσύ ακριβώς για τον ίδιο αόριστο λόγο. Επειδή δεν αισθάνεσαι το ίδιο. Χωρίς κάτι παραπάνω να μπορεί να ειπωθεί.
Και κυρίως δεν ξέρεις ακόμη ότι αυτός που δεν σε θέλει σήμερα δεν έχει δικαίωμα να ορίζει την αξία σου. Έχει μόνο το δικαίωμα να μη σε θέλει. Τίποτε περισσότερο. Κι αυτό το δικαίωμα οφείλεις να του το παραχωρήσεις ολόκληρο όσο κι αν πονάει.
Να μη διαπραγματευτείς το συναίσθημά του, να μην προσπαθήσεις να του αποδείξεις ότι κάνει λάθος, να μην πιστέψεις ότι αν γίνεις κάπως αλλιώς θα καταφέρεις να δημιουργήσεις μέσα του κάτι που δεν υπάρχει."
Δεν ξέρεις ποιοι άνθρωποι θα σε κοιτάξουν κάποτε και θα τους αρέσεις ακριβώς για πράγματα που σήμερα ίσως θέλεις να αλλάξεις.
Δεν ξέρεις πόσες φορές θα αλλάξει η ιδέα σου για το τι είναι όμορφο, επιθυμητό, σπουδαίο, και πόσο θα αλλάζεις μέσα σε αυτή την ιδέα κι εσύ.
Δεν ξέρεις πόσους θα πληγώσεις κι εσύ ακριβώς για τον ίδιο αόριστο λόγο. Επειδή δεν αισθάνεσαι το ίδιο. Χωρίς κάτι παραπάνω να μπορεί να ειπωθεί.
Και κυρίως δεν ξέρεις ακόμη ότι αυτός που δεν σε θέλει σήμερα δεν έχει δικαίωμα να ορίζει την αξία σου. Έχει μόνο το δικαίωμα να μη σε θέλει. Τίποτε περισσότερο. Κι αυτό το δικαίωμα οφείλεις να του το παραχωρήσεις ολόκληρο όσο κι αν πονάει.
Να μη διαπραγματευτείς το συναίσθημά του, να μην προσπαθήσεις να του αποδείξεις ότι κάνει λάθος, να μην πιστέψεις ότι αν γίνεις κάπως αλλιώς θα καταφέρεις να δημιουργήσεις μέσα του κάτι που δεν υπάρχει."
Αλλά... Κι εγώ δεν είχα δικαίωμα να της πω όλα αυτά που μόνο η ζωή μας μαθαίνει να διαχειριζόμαστε. Να μην γίνεται η επιθυμία των ανθρώπων γύρω μας, δημοψήφισμα για την αξία μας.
Στα δεκάξι, βέβαια, αυτά είναι μεγάλα λόγια.
Το μόνο που ξέρεις είναι ότι πονάς.
Και καλά κάνεις.
Κάποια πράγματα δεν υπάρχει τρόπος να τα μάθεις χωρίς να τα ζήσεις.
Το μόνο που ξέρεις είναι ότι πονάς.
Και καλά κάνεις.
Κάποια πράγματα δεν υπάρχει τρόπος να τα μάθεις χωρίς να τα ζήσεις.
Έχεις δικαίωμα να κλάψεις για κάποιον που δεν σε άφησε να γίνει ο έρωτας σου. Να θρηνήσεις μια ιστορία που έζησε περισσότερο μέσα στο μυαλό και στην καρδιά σου απ’ όσο έζησε στην πραγματικότητα.
Να σου φαίνεται άδικο, ενώ ξέρεις ότι κανείς δεν διέπραξε καμία αδικία.
Αυτό επίσης είναι ένας μικρός εφιάλτης της ενηλικίωσης: Να ανακαλύπτεις ότι μερικές φορές πονάμε χωρίς να υπάρχει κακός στην ιστορία.
Αυτό επίσης είναι ένας μικρός εφιάλτης της ενηλικίωσης: Να ανακαλύπτεις ότι μερικές φορές πονάμε χωρίς να υπάρχει κακός στην ιστορία.
Βγήκαμε από το αιμοληπτηριο και η μάνα είδε την ανήλικη κόρη της και μια γεροντοβασανιάρα κλαμένες. Με κοίταξε με απορία. Τι να πω; Ντράπηκα!
Είπα ένα: "Ε, συγκινήθηκαμε λιγάκι σήμερα. Δεν πειράζει όμως. Χρειάζεται μερικές φορές να φεύγει η υγρασία... Μη σκουριασουμε κιόλας!". Σιγουρεύτηκα ότι η μικρή χαμογέλασε και μπήκα στο εργαστήριο με συνοπτικές διαδικασίες.
Το αγόρι αυτό κάποια στιγμή ίσως να είναι απλώς ένα όνομα που θα θυμάται με δυσκολία. Εκείνο όμως που εύχομαι να μην της μείνει, είναι η ιδέα ότι η απόρριψή του απέδειξε κάτι για την ίδια.
Γιατί οι άνθρωποι περνούν. Οι ετυμηγορίες που βγάζουμε για τον εαυτό μας όμως εξαιτίας τους, έχουν την κακή συνήθεια να μένουν.
Το κορίτσι έφυγε. Πήγε σπίτι του.
Κι εγώ συνεχίζω τη ζωή μου.
Αλλά συχνά ακόμη σκέφτομαι εκείνο το βλέμμα πίσω από τα γυαλιά και πόσα πράγματα δεν γνωρίζει ακόμη για τον εαυτό της σε αυτή την ηλικία, όπως όλοι μας άλλωστε.
Καλύτερα έτσι.
Έχει μια ζωή μπροστά της να τα μάθει.
Μακάρι μόνο να μη μάθει ποτέ να μετράει την αξία της με το πόσοι την αποδέχτηκαν.
Και κυρίως να μη γίνει η ίδια ποτέ ένας από τους ανθρώπους που την αποδέχονται λιγότερο.
