Ύποπτα καλόβολη

Με χαρακτήρισε κάποιος πρόσφατα "ύποπτα καλόβολη". Σε πρώτη ανάγνωση, κολακεύτηκα. Ακούστηκε σαν να θεωρεί πως είμαι πολύ καλόβολη για να είναι αληθινό. Καλό δεν είναι αυτό;

Η αλήθεια, όμως, είναι λίγο διαφορετική. Όχι γιατί δεν είμαι καλόβολη. Είμαι. Απλώς δεν υπάρχει τίποτα ύποπτο σε αυτό.

Βέβαια, αυτός που το είπε είχε δίκιο. Με ξέρει αρκετά ώστε να καταλάβει ότι είμαι καλόβολη, αλλά όχι τόσο ώστε να καταλάβει γιατί.

Η αλήθεια είναι πως όντως αναπτύσσω έντονα με τα χρόνια κάτι που δεν είναι και τόσο συνηθισμένο. Δεν ψοφάω για παρεξήγηση. Και αυτό για πολλούς, είναι σχεδόν σαν να βλέπουν μονόκερο.

Με αυτόν τον τρόπο, εύκολα η ηρεμία μοιάζει με καταπίεση συναισθημάτων, η έλλειψη δράματος με αδιαφορία και η αντοχή με έλλειψη ορίων. Έχουμε συνηθίσει τόσο πολύ στις εκρηκτικές αντιδράσεις, που ένας άνθρωπος που λέει "Οκ, δεν έγινε και κάτι τρομερό, σε καταλαβαίνω" μοιάζει σχεδόν… αφύσικος.

Νομίζω πως οι δυσκολίες των τελευταίων χρόνων άλλαξαν πολύ την κλίμακά μου. Και ξέρετε, δεν βγαίνουν όλοι από τις δυσκολίες με τον ίδιο τρόπο. Αυτό μου είπε κι ο ψυχοβγάλτης μου.

Κάποιοι βγαίνουν πιο αγχωμένοι. Κάποιοι πιο φοβισμένοι. Κάποιοι πιο καχύποπτοι ή πιο αντιδραστικοί. Κάποιοι γίνονται πιο ευάλωτοι στις μικρές ματαιώσεις. Και κάποιοι, όπως φαίνεται να συνέβη σε έναν βαθμό και σε μένα, αποκτούν μια αίσθηση του "Οκ, το'χω, έχω ζήσει και πολύ χειρότερα".

Σκέφτομαι μια φράση που λέω συχνά: "Ε, δεν είναι και του χαμού." Αυτή η φράση δεν είναι αδιαφορία. Είναι κλίμακα. Είναι σαν ο εγκέφαλός μου να κάνει συνεχώς μια εσωτερική αξιολόγηση. Είναι σοβαρό; Απειλεί κάτι σημαντικό; Χρειάζεται να ξοδέψω συναισθηματική ενέργεια εδώ;

Δεν σημαίνει ότι είμαι στ' αρχίδια μου. Σημαίνει ότι το σημείο στο οποίο αρχίζει η δική μου αναστάτωση βρίσκεται λίγο πιο μακριά από των περισσότερων ανθρώπων.

Και μεταξύ μας; Είναι και ευλογία και μπελάς. Ευλογία γιατί δεν ταλαιπωρούμαι από χίλια μικροπράγματα. Μπελάς γιατί καμιά φορά οι άλλοι δυσκολεύονται να καταλάβουν πόσο νοιάζομαι, επειδή δεν το εκφράζω με τον τρόπο που έχουν συνηθίσει.

Νομίζω επίσης ότι εξαρχής δεν έχω υπερβολικές απαιτήσεις από τους άλλους ανθρώπους. Δεν περιμένω να μαντεύουν τις σκέψεις μου, να καλύπτουν κάθε ανασφάλειά μου ή να κινούνται συνεχώς γύρω από τις ανάγκες μου.

Αρκεί να τα βρίσκουμε στα βασικά.

Και μην νομίζετε, αυτά τα βασικά έχουν γίνει με τα χρόνια πέτρα μέσα μου. Εκεί μέσα χωράνε πολύ δύσκολες έννοιες. Η κατανόηση, ο σεβασμός, η αποδοχή, η επικοινωνία, η ειλικρίνεια (όσο επιτρέπει η επικοινωνία), η ανάγκη να μη ασφυκτιούμε και, κυρίως, η διάθεση να προσπαθήσουμε. Τα υπόλοιπα συνήθως φτιάχνονται με λίγη καλή θέληση.

Δεν με ενοχλεί αν κάποιος ξεχαστεί, αν αλλάξει γνώμη, αν χρειαστεί χώρο ή αν δεν κάνει τα πράγματα ακριβώς όπως θα τα έκανα εγώ. Οι άνθρωποι δεν είναι προεκτάσεις του εαυτού μας. Είναι ολόκληροι άλλοι κόσμοι, με τις δικές τους ανάγκες, συνήθειες και ατέλειες. Και θέλω να έχουμε την ελευθερία να είμαστε αυτοί που είμαστε. Ίσως και εντελώς εγωιστικά. Γιατί διεκδικώ κι εγώ την ίδια ελευθερία. Την ελευθερία να μη χρειάζεται να εξηγώ συνεχώς τις προθέσεις μου. Να μη μετριέται η αγάπη μου από το πόσο εύκολα πιέζω ή πιέζομαι. Να μπορώ να αγαπώ και να με νοιάζονται χωρίς να τραβάμε ο ένας τον άλλον από το μανίκι.

Δείχνω στους άλλους τόση κατανόηση όσο αντέχω. Όλοι θα πληγώσουμε κάποιον χωρίς να το θέλουμε. Όλοι θα φοβηθούμε, θα μπερδευτούμε, θα κάνουμε λάθος, θα φερθούμε παράλογα, θα κουράσουμε και θα κουραστούμε. Κάποια φορά θα γίνουμε εγωιστές και κάποια άλλη, εσφαλμένα γενναιόδωροι. Εντωμεταξύ, προσπαθώ να ξεχωρίσω το ανθρώπινο από το κακοποιητικό, το λάθος από την πρόθεση και την ατέλεια από την αδιαφορία. Και όσο μπορώ, επιλέγω να δίνω στους ανθρώπους λίγο χώρο να είναι ατελείς. Όπως ελπίζω να δώσουν κι εκείνοι σε μένα.

Φυσικά, δεν συγχωρώ τα πάντα. Το ότι δεν ενοχλούμαι εύκολα δεν σημαίνει ότι δεν έχω ανάγκες. Και σίγουρα δεν σημαίνει ότι δεν έχω όρια. Απλώς οι ανάγκες και τα όριά μου μπορεί να βρίσκονται λίγο παραπέρα από των άλλων ανθρώπων. Από την άλλη, όμως, είναι και απαράβατα. 

Δεν είμαι απεριόριστα ανεκτική. Είμαι επιλεκτικά ανεκτική. Υπάρχει μεγάλη διαφορά.

Είμαι, συνειδητά πια, εύκολος άνθρωπος επειδή έχω ξεκαθαρίσει ποιες ανάγκες αξίζει πραγματικά να υπερασπιστώ.

Για παράδειγμα, αντιδρώ στην έλλειψη σεβασμού, στην αμφιθυμία που τραβάει καιρό, στην απουσία ενσυναίσθησης, στην ανευθυνότητα, στη χειριστικότητα και στην αδικία. Εκεί δεν είμαι καθόλου καλόβολη. Εκεί λέω "Ωπ. Basta. Μέχρι εδώ. Έφυγες".

Δεν είμαι στ' αρχίδια μου.

Δεν είμαι αναίσθητη.

Δεν είμαι υπερβολικά χαλαρή.

Δεν είμαι καλόβολη επειδή δεν με νοιάζει.

Είμαι καλόβολη επειδή σε αυτή την ηλικία έχω καταλήξει στο τι αξίζει να με νοιάζει.

Η ζωή γίνεται πολύ πιο ελαφριά όταν οι άνθρωποι έχουν λίγο χώρο να ανασαίνουν. Και κάπως έτσι, ένας άνθρωπος που δεν ψάχνει αφορμές για καβγά, δεν μετρά την αγάπη με δράματα και επιτρέπει στους άλλους να είναι ατελείς, πράγματι μοιάζει σπάνιος σήμερα.

Κι αν αυτό με κάνει να φαίνομαι… ύποπτα καλόβολη;

Ας είναι.

Εμένα με βολεύει.