Ev πoλλaίs aμaρτίaιs περιγρaφoύσa γυvή

Υπάρχει ένα σημείο που όλοι περνάμε από εκεί...  Ας το πάρω όμως από την αρχή. Ξέρετε τι θα ήθελα; Μια εφαρμογή να μου φτιάχνει το κεφάλι όπως το GPS φτιάχνει μια διαδρομή. Πάρε 5 αναπνοές. Πες κάτι καλό για σένα. Πιες λίγο νερό. Κάνε δύο γύρους γύρω από τον εαυτό σου φτύνοντας τον κόρφο σου... Και κάπου εκεί να εμφανίζεται το μήνυμα: Συγχαρητήρια, δεν έχεις πια υπαρξιακά!

Η πιο θλιβερή λέξη είναι το "σχεδόν". Ναι. Το "σχεδόν" είναι το φάντασμα του "παρά λίγο". Είναι αυτό που έζησε το μισό και έμεινε να στοιχειώνει το ολόκληρο. Δεν έχει το καθαρό τέλος του "ποτέ". Το "ποτέ" πονάει, αλλά εμπεριέχει το τέλος. Σε κόβει έστω και βίαια, αλλά σε αφήνει να πας παρακάτω. Δεν έχει ούτε τη συνέχεια του "ναι". Το "ναι" σε τραβάει μέσα, σε βάζει να δεις τι θα γίνει. Το «σχεδόν» δεν κάνει τίποτα από τα δύο. Κρέμεται. Σαν εκκρεμές που δεν αποφασίζει προς τα πού πέφτει.

''Στην αλήθεια φτάνει κανείς μέσα από τη δυσπιστία και τον σκεπτικισμό, όχι μέσα από μια παιδική ευχή να ήταν τα πράγματα κάπως!'' Φρίντριχ Νίτσε Με τα “αν” μπορούμε να φτιάξουμε ό,τι θέλουμε. Άλλη δουλειά. Άλλον άνθρωπο δίπλα μας. Άλλο σώμα. Άλλη εποχή. Άλλη εκδοχή μας, πάντα λίγο πιο θαρραλέα, λίγο πιο τυχερή, λίγο πιο “σωστή”. Αν τότε είχα πει. Αν δεν είχα φοβηθεί. Αν είχα φύγει νωρίτερα. Αν είχα μείνει περισσότερο. Αν είχα καταλάβει. Τα "αν" είναι φτηνά. Δεν κοστίζουν τίποτα. Δεν έχουν συνέπειες. Δεν απαιτούν καμία ευθύνη. Και γι’ αυτό είναι τόσο εθιστικά.

Κάποιες λέξεις δεν θα ειπωθούν ποτέ απ’ αυτούς που πρέπει. Μπορούμε όμως να βοηθήσουμε λίγο. Αντ’ αυτών! Κάποιες συγγνώμες δεν έρχονται ποτέ. Κι όμως, μερικές φορές αξίζει να τις γράφουμε εμείς, όχι για να τις στείλουμε ή να εκβιάσουμε την έκφρασή τους, αλλά απλώς για να ειπωθούν. Να αφεθούν ελεύθερες στον αέρα.  Αυτό είναι ένα "αντ’ αυτού"....

Για χρόνια πίστευα ότι το "νόημα" είναι μάρκετινγκ για να μη σηκωθούμε όλοι μια μέρα πούμε: "Ωραία, το σύμπαν είναι ένα τυχαίο χαοτικό μπάχαλο, οπότε στο διάολο όλα." Στην πράξη, δεν υπάρχει καθολικό νόημα. Υπάρχει μόνο αυτό που φτιάχνουμε εμείς με την επιλογή μας να δώσουμε σημασία σε κάτι, ακόμα κι αν είναι μικρό, γελοίο ή απόλυτα προσωπικό. Κι αυτό συμβαίνει γιατί ο εγκέφαλος δεν είναι φτιαγμένος για να βρίσκει το "απόλυτο νόημα". Είναι φτιαγμένος για να φτιάχνει νόημα. Είναι μια μηχανή ερμηνείας, όχι αποκάλυψης.

Ήταν μια εβδομάδα συμπερασμάτων,  τραβήγματος της κουρτίνας, ξεβρακώματος θα έλεγα εγώ για να είμαστε μέσα. Αφορμή ήταν μια άσκηση για την ζήλια που δεν ήμουν καθόλου πρόθυμη να κάνω. Ζήτησα επαναληπτικό ραντεβού για να καταλάβω τον λόγο που θα χρησίμευε μια τέτοια άσκηση γιατί κόντευε να σπάσει το κεφάλι μου από τις σκέψεις. Αυτό ζήτησα, αυτό πήρα και καλά να πάθω. Έκατσα, άνοιξε τα κιτάπια του και που σε πονεί και που σε σφάζει...

Κάποτε, όχι πολύ παλιά, νόμιζα ότι ξέρω να αγαπάω. Τώρα δεν είμαι πια τόσο σίγουρη. Όχι επειδή δεν νιώθω αγάπη μέσα μου. Τη νιώθω. Αλλά αρχίζω να υποψιάζομαι ότι δεν ξέρω τι να την κάνω. Δεν ξέρω πώς να τη δίνω χωρίς να ανησυχώ μήπως τη φορτώσω σε κάποιον. Και σίγουρα δεν ξέρω πώς να τη δέχομαι χωρίς ταυτόχρονα να προετοιμάζομαι ότι θα τελειώσει. Κάποιοι άνθρωποι λέμε ότι θέλουμε αγάπη, αλλά στην πραγματικότητα μάθαμε τον εαυτό μας να ζούμε χωρίς αυτήν γιατί είναι, λέει, επικίνδυνη. Έτσι έμαθα κι εγώ να τα καταφέρνω όσο μπορώ μόνη μου. Να μην προσδοκώ. Να μην εξαρτώμαι. Και κάθε μου συναισθηματική ανάγκη όταν εκφράζεται να με κάνει να ντρέπομαι.

"Confidence feels like proof. But neuroscience shows certainty is not a measure of accuracy. It is a signal produced by internal processing systems. Research in cognitive psychology demonstrates that belief strength can increase through repetition and familiarity, even when factual accuracy does not improve. Memory and fluency can amplify certainty without strengthening truth. The brain favors coherence. Certainty is often reinforcement, not verification. It still feels real. That is the instability. " Μετάφραση: " Η βεβαιότητα μοιάζει με απόδειξη. Όμως η νευροεπιστήμη δείχνει ότι η βεβαιότητα δεν είναι μέτρο ακρίβειας. Είναι ένα σήμα που παράγεται από τα εσωτερικά συστήματα επεξεργασίας του εγκεφάλου. Έρευνες στη γνωστική ψυχολογία δείχνουν ότι η ισχύς μιας πεποίθησης μπορεί να αυξάνεται μέσω της επανάληψης και της οικειότητας, ακόμη κι όταν η πραγματική ακρίβεια δεν βελτιώνεται. Η μνήμη και η ευχέρεια επεξεργασίας μπορούν να ενισχύσουν τη βεβαιότητα χωρίς να ενισχύουν ...

Ο ψυχοβγάλτης μου είπε ότι τα συναισθήματα δεν είναι χαρακτήρας. Είναι δεξιότητες. Είπα να το ψάξω. Δεν θα πληρώνω εγώ για απαντήσεις που μπορώ να βρω και μόνη μου. Τι διάολο... Στον κόσμο της πληροφορίας ζούμε. Μας έμαθαν λοιπόν ότι τα συναισθήματα είναι κάτι που απλώς… συμβαίνει. Σαν τον καιρό. "Εγώ έτσι είμαι" "Δεν είμαι συναισθηματικός άνθρωπος" "Δεν εκφράζομαι εύκολα" Σαν να μιλάμε για ύψος ή χρώμα ματιών.  Κι όμως, η ψυχολογία και η νευροεπιστήμη δείχνουν κάτι άλλο. Τα συναισθήματα είναι βιολογικά έμφυτα, αλλά η διαχείρισή τους είναι δεξιότητα που μαθαίνεται. Όπως το περπάτημα. Όπως η οδήγηση. Όπως κάθε εκπαίδευση που βελτιώνει την απόδοση. Δεν γεννιόμαστε να ξέροντας. Τα μαθαίνουμε. Το ίδιο ισχύει και για την αγάπη, τον θυμό, τη ζήλεια, τη θλίψη. Πρώτα... τι σημαίνει "δεξιότητα"; Δεξιότητα είναι κάτι που: • έχει βιολογική βάση • μαθαίνεται με εξάσκηση • βελτιώνεται με εμπειρία • και χειροτερεύει αν δεν χρησιμοποιείται! Δεν είναι το ίδιο με...

Λένε ότι ο δρόμος προς την κόλαση είναι στρωμένος με καλές προθέσεις. Και, μεταξύ μας; Αν έχεις συναναστραφεί έστω και με έναν άνθρωπο, ξέρεις ότι αυτό δεν είναι ρητό. Είναι σωστό ντοκιμαντέρ! Ο κόσμος δεν διαλύεται μόνο από την κακία. Η κακία είναι πόλεμος γνωστός σε όλους μας. Και είναι ειλικρινής. Σε κοιτάει στα μάτια και σου λέει "Μωρή κάργια, φυλάξου, θα σε ισοπεδώσω". Αν μη τι άλλο, το σέβεσαι. Το περιμένεις. Φοράς ένα κράνος, που λέει ο λόγος, μπας και γλυτώσεις τις κρανιοεγκεφαλικές κακώσεις, παίρνεις το μπαζούκα ή τη σφεντόμα (ανάλογα τα όπλα που διαθέτει ο καθείς) και κάνεις ότι μπορείς. Τουλάχιστον ας πας ηρωικά μαχόμενη. Αυτό που σκοτώνει πραγματικά από το πουθενά είναι η καλή πρόθεση χωρίς επίγνωση. Οι άνθρωποι που "το εννοούν καλά", αλλά δεν έχουν ιδέα τι προκαλούν. Αυτοί που νομίζουν ότι βοηθάνε "για το καλό σου", ενώ στην πραγματικότητα μπαίνουν ακάλεστοι μέσα στο ψυχικό σου σαλόνι με λασπωμένα παπούτσια. Δεν είναι οι προθέσεις το πρόβλημα....

Δύο χρόνια χωρίς εσένα.   Ήρθα σε ό,τι κοντινότερο υπάρχει στην ύπαρξη σου. Αδύνατον να χωρέσει το μυαλό μου αυτή την πρακτική. Εσύ; Δύο μέτρα κάτω από το χώμα; Σου έφερα λουλούδια. Μακάρι να πίστευα ότι μπορεις να τα δεις. Μακάρι να πίστευα ότι κάπου υπάρχεις. Κοιτάζω τη φωτογραφία σου. Και μετά κοιτάζω και τις υπόλοιπες στα μνήματα τριγύρω. Μια στιγμιαία αποτύπωση που προσπαθεί να αναπαραστήσει μια ολόκληρη ζωή. Αδύνατον σου λέω.

Υπάρχουν πράγματα που θέλει να ζήσει ένας άνθρωπος πριν πεθάνει. Να ταξιδέψει κάπου μακριά. Να δει το βόρειο σέλας. Να ερωτευτεί παράφορα. Να κάνει κάτι παράτολμο. Οι άνθρωποι έχουν bucket lists γεμάτες μεγαλεπήβολα πράγματα. Εμπειρίες ζωής. Περιπέτειες. Στιγμές που αλλάζουν τον άνθρωπο. Εγώ στο δικό μου bucket list έχω κι ένα πολύ πιο ταπεινό όνειρο. Να λάβω ένα μεθυσμένο μήνυμα. Ξέρετε… από αυτά τα τίμια, τα αυθεντικά, τα ορθογραφικά κατεστραμμένα μηνύματα που γράφονται με ένα ποτήρι στο ένα χέρι, το κινητό στο άλλο και ίσως μια ανακατωσούρα στο στομάχι... Από αυτά που έχουν δέκα τυπογραφικά λάθη, τρία θαυμαστικά, δύο εξομολογήσεις και μια μικρή υπαρξιακή κρίση μέσα σε 24 σειρές ακατάληπτου κειμένου. Από αυτά που ξεκινάνε με "Ξέρεις κάτι;" και καταλήγουν σε "Σγνώμη αν σ’ξύπνισα αλλα επρεπε να στο πω" Τα μεθυσμένα μηνύματα έχουν μια ποιότητα που σπάνια συναντάς στην καθημερινή επικοινωνία. Είναι ειλικρινή με έναν τρόπο λίγο αδέξιο αλλά πολύ ανθρώπινο. Εκεί που ο νη...

Αν η ζωή μας ήταν ταινία, ο μοντέρ θα έκανε δύο πράγματα: θα έκοβε τις σκηνές που ήμασταν λίγοι, κακοί ή γελοίοι και  θα κρατούσε εκείνες που φαινόμασταν παρεξηγημένοι, γενναίοι, ή απλώς… καλόκαρδοι μέσα σε δύσκολες συνθήκες. Ο εγκέφαλος όλων μας έχει μοντέρ. Και PR manager. Και δικηγόρο. Αμέ! Η ψυχολογία το λέει self-serving bias (μεροληψία αυτοεξυπηρέτησης) και σημαίνει πως ό,τι πετυχαίνουμε το αποδίδουμε σε εμάς, ενώ ό,τι χαλάει το φορτώνουμε στη συγκυρία, στον πρώην, στον καιρό, στον Ερμή τον ανάδρομο και στο περιστέρι που μας κουτσούλησε το πρωί. Δεν το κάνουμε επειδή είμαστε ψεύτες. Ούτε οι ψεύτες δεν το κάνουν γι'αυτό. Το κάνουμε επειδή ο εγκέφαλος δεν αντέχει να ζει με την ιδέα ότι είναι ο κακός της ιστορίας του. Θέλει συνοχή. Θέλει νόημα. Θέλει να πιστεύει ότι είμαστε αυτοί που έκαναν ό,τι μπορούσαν. Και για να το πετύχει βάζει μπρος τη μονταζιέρα. Θυμάται επιλεκτικά, εξηγεί εκ των υστέρων, μαλακώνει τις γωνίες της ενοχής κ.ο.κ  Και όλα αυτά γιατί θέλει να κοιμάται το...

Πίνω στην υγειά μου! Φτάνει πια που για χρόνια νόμιζα ότι είμαι απόμακρη, μπλαζέ, αναίσθητη, συναισθηματικά "λίγη"! Και όλα αυτά επειδή το περιβάλλον μου με έβλεπε έτσι και μου το πετούσε στα μούτρα επειδή δεν ήμουν σαν εκείνους! Το λέω τώρα γιατί ενοχλούμαι. Όταν δεν αγκαλιάζω αμέσως, είμαι "κλειστή".  Όταν δεν λέω "σε λατρεύω μωρό μου", είμαι "μπλοκαρισμένη". Όταν δεν κάνω επίδειξη οικειότητας, είμαι "ψυχρή". Όχι. Απλώς η τρυφερότητά μου δεν κάνει εύκολα δημόσιες εμφανίσεις. Δεν ανεβαίνει σε ταράτσες να φωνάξει. Δεν μοιράζει δωρεάν δείγματα. Δεν εκθέτω αυτό κομμάτι μου σε χώρο που δεν έχει ελεγχθεί  Υπάρχει μια περίεργη για μένα κοινωνική απαίτηση η τρυφερότητα να είναι θεαματική. Να είναι άμεση, φανερή, αυθόρμητη, χωρίς φίλτρο. Να μην χρειάζεται προθέρμανση. Σαν να είναι σωστός μόνο αυτός που ανοίγει παντού, πάντα και για όλους. Και οι υπόλοιποι γαμώ την μάνα μας. Κολλάει η ταμπέλα. Ε, εγώ δεν είμαι έτσι. Και δεν μου αρέσει ούτε αυτή...

Υπάρχουν μέρες που ενώ δεν συμβαίνει τίποτα, μέσα μου γίνεται δωδεκαμελής συνέλευση, εν πλήρη απαρτία. Όχι δράμα ή κάποιου είδους καταστροφή. Όχι γεγονός να βασιστώ πάνω του και να ξεδιπλώσω το εσωτερικό μου μαναφούκι. Απλώς μια εσωτερική ταλάντωση. Σαν να περπατάω σε γέφυρα που ορκίζομαι ότι τη νιώθω να πάλλεται. Σαν να έχει μείνει το σώμα σε παλιό σεισμό και να κάνει πρόβα για έναν που δεν λέει να έρθει να τελειώνουμε. Δεν απειλούμαι όμως. Δεν χάθηκε τίποτα. Δεν υπάρχει καμία αντικειμενική ρωγμή. Κι όμως, όταν οι μέρες γίνονται πολύ ήσυχες, όταν το σπίτι είναι πολύ σπίτι, η καθημερινότητα πολύ ίδια, όταν το σώμα ζητά επαφή και το μυαλό ζητά νόημα, κάτι μέσα μου ψιθυρίζει: "Υπάρχω στ’ αλήθεια ή απλώς αιωρούμαι στο κενό;" Και τότε ξεκινάει ο εσωτερικός διάλογος: — Κρατιέσαι ρε; — Κρατιέμαι. — Σίγουρα; — Όσο μπορώ. — Μην κάνεις τίποτα. Θα περάσει. Στο υπόσχομαι.

Το ξέρουμε. Το νιώθουμε. Κι όμως κάθε φορά που κάτι φεύγει, συμπεριφερόμαστε σαν να μας πήραν την πρωτοκαθεδρία σε δημοτικό συμβούλιο. Η ζωή δεν έχει ιδιοκτησίες. Έχω βαρεθεί να το λέω όπου σταθώ κι όπου βρεθώ. Έχει μόνο διελεύσεις. Άνθρωποι, στιγμές, πόνοι, χαρές, σπίτια, σώματα, σχέσεις... Έρχονται, μένουν λίγο ή πολύ, αλλά πάντα περνούν. Και εμείς, αντί να το δεχτούμε, κάνουμε το τραγικό λάθος να πιστεύουμε πως ό,τι είναι ωραίο θα μείνει για πάντα. Όχι επειδή είναι λογικό. Με τη λογική το ξέρουμε ότι δεν ισχύει. Επειδή το θέλουμε. Το συναίσθημα μας κάνει τσιριμόνιες. Και εκεί ξεκινάει η στεναχώρια. Δεν πονάμε γι’ αυτό που χάνουμε. Πονάμε για το ότι νομίζαμε πως θα το έχουμε για πάντα. Ή λες και θα το θέλαμε για πάντα... Αλλά άλλο θέμα αυτό. Ας υποθέσουμε ότι θα το θέλαμε.  Τραγικό λάθος αυτή η στεναχώρια, αλλά καθόλα ανθρώπινο.