Who the hell is "Billie Jean"


Το "Billie Jean" ήταν το δεύτερο single από το Thriller του Michael Jackson και
κυκλοφόρησε στις αρχές του 1983.

Έγινε μία από τις μεγαλύτερες επιτυχίες της καριέρας του, ανέβηκε στην κορυφή των charts σε πολλές χώρες και χάρισε στον Jackson, μεταξύ άλλων, δύο Grammy.

Το βίντεο σκηνοθέτησε ο Steve Barron και έπαιξε σημαντικό ρόλο στο σπάσιμο του φυλετικού φραγμού του MTV. Εδώ χρειάζεται μια μικρή διευκρίνιση, γιατί συχνά γράφεται ότι ήταν το πρώτο βίντεο μαύρου καλλιτέχνη που έπαιξε το MTV.

Δεν ήταν ακριβώς έτσι.

Μαύροι καλλιτέχνες είχαν εμφανιστεί ήδη στο κανάλι. Το "Billie Jean", όμως, ήταν από τα πρώτα βίντεο μαύρου καλλιτέχνη που μπήκαν σε βαριά και συστηματική προβολή και η τεράστια επιτυχία του Jackson ανάγκασε ουσιαστικά το MTV να εγκαταλείψει μια πρακτική που μέχρι τότε κρατούσε το πρόγραμμά του σχεδόν αποκλειστικά λευκό.

Μικρή λεπτομέρεια.

Τεράστια διαφορά.

Η πιο διάσημη ζωντανή ερμηνεία του τραγουδιού, φυσικά, είναι εκείνη στο Motown 25: Yesterday, Today, Forever, το 1983.

Εκεί ο Michael Jackson παρουσίασε μπροστά σε μαζικό τηλεοπτικό κοινό το περίφημο moonwalk.

Δεν το εφηύρε (παρόμοιες χορευτικές κινήσεις προϋπήρχαν) αλλά ας είμαστε σοβαροί. Aπό εκείνη τη βραδιά και μετά, αν έλεγες "moonwalk", Michael Jackson εννοούσες!

Ποια ήταν όμως η Billie Jean;

Στην αυτοβιογραφία του Moonwalk, που κυκλοφόρησε το 1988, ο Jackson αναφέρει ότι ο Quincy Jones είχε προτείνει να αλλάξει ο τίτλος σε "Not My Lover", επειδή φοβόταν ότι το "Billie Jean" θα έκανε τον κόσμο να σκεφτεί την τενίστρια Billie Jean King.

Ο Jackson επέμεινε στον αρχικό τίτλο.

Ευτυχώς δηλαδή, γιατί "Not My Lover" δεν είναι κακό, αλλά δεν νομίζω να καθόμασταν τριάντα χρόνια μετά να ψάχνουμε ποια ήταν η περιβόητη Not My Lover.

Για την ίδια τη Billie Jean, πάντως, ο Jackson έγραψε κάτι πολύ συγκεκριμένο:

- Δεν υπήρξε ποτέ πραγματική Billie Jean.

Όπως εξηγούσε, η γυναίκα του τραγουδιού ήταν ένας σύνθετος χαρακτήρας, βασισμένος σε γυναίκες που είχαν παρενοχλήσει εκείνον ή τους αδελφούς του και, μεταξύ άλλων, ισχυρίζονταν ότι κάποιος από τους Jackson ήταν πατέρας του παιδιού τους.

Το ίδιο περίπου επανέλαβε χρόνια αργότερα, σε τηλεοπτική συνέντευξη το 1996.

Η Billie Jean, είπε, ήταν ουσιαστικά ανώνυμη. Αντιπροσώπευε πολλές από τις γυναίκες που περίμεναν συγκροτήματα στα παρασκήνια (τις λεγόμενες groupies) και οι εμπειρίες των αδελφών του είχαν αποτελέσει μέρος της έμπνευσής του.

Groupies τις λένε αυτοί. Στο χωριό μου διαθέτουμε πλουσιότερο λεξιλόγιο, αλλά τέλος πάντων. Κι όμως, υπάρχει και η άλλη ιστορία...

Γιατί, φυσικά, δεν θα μπορούσε ένα από τα διασημότερα τραγούδια της ποπ να τη βγάλει καθαρή με μία απλή εξήγηση.

Σε βιογραφικές αφηγήσεις για τον Jackson εμφανίζεται και η ιστορία μιας γυναίκας που φέρεται να είχε αποκτήσει εμμονή μαζί του, να του έστελνε επιστολές και να ισχυριζόταν ότι εκείνος ήταν ο πατέρας του παιδιού της.

Ο βιογράφος J. Randy Taraborrelli είχε ήδη συνδέσει τέτοιο περιστατικό με το "Billie Jean" από τις αρχές της δεκαετίας του ’90.

Προσοχή όμως:

Άλλο "ένας βιογράφος υποστηρίζει ότι συγκεκριμένο περιστατικό ενέπνευσε το τραγούδι" και άλλο "γνωρίζουμε ότι έτσι συνέβη".

Μάλιστα, η εκδοχή αυτή δεν ταιριάζει απόλυτα με εκείνη που έδινε ο ίδιος ο Jackson, ο οποίος επέμενε ότι η Billie Jean δεν ήταν μία συγκεκριμένη γυναίκα αλλά σύνθεση πολλών εμπειριών.

Και μετά μπαίνει στην ιστορία ο Quincy Jones.

Ο Jones είχε αφηγηθεί ότι ο Jackson τού είχε μιλήσει για μια γυναίκα που κάποτε είχε σκαρφαλώσει τον τοίχο της ιδιοκτησίας του και την οποία βρήκε να αράζει δίπλα στην πισίνα του με μαγιό και γυαλιά ηλίου. Λίγο σαν να είχε κάνει check-in σε resort, μόνο που είχε παραλείψει τη ρεσεψιόν.

Σύμφωνα πάντα με τον Jones, η γυναίκα αυτή ισχυριζόταν ότι ο Jackson ήταν ο πατέρας του ενός από τα δίδυμα παιδιά της. 
Ναι!
Του ενός από τα δίδυμα.

Πριν όμως αρχίσουμε να γελάμε μέχρι δακρύων, να πω ως βιολόγος ότι, όσο εξωφρενικό κι αν ακούγεται, διζυγωτικά δίδυμα με διαφορετικούς βιολογικούς πατέρες είναι εξαιρετικά σπάνια αλλά βιολογικά δυνατό να υπάρξουν. Μη με κάνετε τώρα να ανοίξω άλλο θέμα. Θα χαθούμε και δεν θα ξαναβρούμε την Billie Jean ποτέ.

Η ιστορία της πισίνας, πάντως, είναι αφήγηση του Quincy Jones για κάτι που, όπως έλεγε, του είχε πει ο Jackson. Δεν έχουμε τρόπο να ξέρουμε ούτε όλες τις λεπτομέρειες ούτε αν το συγκεκριμένο περιστατικό ήταν πράγματι η πηγή του τραγουδιού.

Κρατήστε το αυτό, γιατί θα μας χρειαστεί παρακάτω. Ο ισχυρισμός δεν είναι απόδειξη.

Και τότε εμφανίζεται η Theresa Gonsalves

Εδώ το κουτσομπολιό αποκτά ονοματεπώνυμο.

Η Theresa Gonsalves είχε υπάρξει από πολύ μικρή μεγάλη θαυμάστρια του Michael Jackson. Σύμφωνα με τη δική της αφήγηση, άρχισε να του γράφει συστηματικά επιστολές όταν ήταν περίπου δώδεκα χρονών και αργότερα τον γνώρισε προσωπικά στο Las Vegas.

Η ίδια έχει περιγράψει μια πολυετή γνωριμία και επικοινωνία μαζί του.

Έχει επίσης πει ότι, όταν ήταν νεαρή γυναίκα και είχε αποκτήσει παιδί με άλλον άντρα, ο πατέρας του παιδιού αρνιόταν την πατρότητα και ότι εκείνη είχε εκμυστηρευτεί την κατάσταση στον Jackson μέσα από τις επιστολές και τις συνομιλίες τους.

Και εδώ γεννήθηκε η θεωρία. Ρε μήπως αυτή η ιστορία ήταν η έμπνευση του "Billie Jean";

Ένα δημοσίευμα του Star στις αρχές της δεκαετίας του ’80 παρουσίασε τη Gonsalves ως την "πραγματική Billie Jean".

Και η ίδια δεν αρνήθηκε ότι η δική της ιστορία μπορεί να είχε επηρεάσει τον Jackson.

Σε παλαιότερη συνέντευξή της είχε πει, περίπου, ότι δεν γνώριζε πως εκείνος θα έγραφε το τραγούδι, αλλά του είχε γράψει για την προσωπική κατάσταση που περνούσε. Βρισκόταν με έναν άντρα ο οποίος στη συνέχεια αρνιόταν ότι το παιδί ήταν δικό του.

Η δική της ερμηνεία ήταν ότι ο Jackson πήρε αυτή την κατάσταση και την κοίταξε από την πλευρά του άντρα που κατηγορείται ότι είναι πατέρας.

Αυτό έχει ενδιαφέρον. Απόδειξη όμως δεν έχει.

Η ιστορία της Gonsalves γίνεται ακόμη πιο μπερδεμένη

Το 2004 η Gonsalves εξέδωσε το βιβλίο Obsessions, στο οποίο η σχέση της με τον Jackson αποτελεί μέρος της ιστορίας που αφηγείται, ενώ το 2009 (λίγους μήνες μετά τον θάνατό του) κυκλοφόρησε το Remember the Time: A True Intimate Look at Michael Jackson Through "Letters to Michael".

Και εκεί η αφήγηση πήγε ένα βήμα παραπέρα.

Ενώ σε παλιότερες συνεντεύξεις της τόνιζε ότι δεν είχε επιδιώξει σεξουαλική σχέση μαζί του και παρουσίαζε κυρίως μια στενή φιλία, αργότερα περιέγραψε και ερωτικές ή σεξουαλικές συναντήσεις μεταξύ τους.

Να το ξαναπούμε για όσους κάθονται πίσω και δεν άκουσαν:

- Ψιτ! Εσείς στο βάθος! Αυτά αποτελούν ισχυρισμούς της ίδιας της Gonsalves.

Δεν διαθέτουμε ανεξάρτητη απόδειξη που να επιβεβαιώνει ότι οι ερωτικές ή σεξουαλικές σχέσεις που περιγράφει πράγματι συνέβησαν. Και φυσικά ο Jackson, που στο μεταξύ είχε πεθάνει, δεν μπορούσε να επιβεβαιώσει ή να διαψεύσει τη μεταγενέστερη εκδοχή της.

Οπότε έχουμε το εξής ωραιότατο χρονικό:
  • Στην αρχή είναι μια νεαρή θαυμάστρια που του γράφει επί χρόνια.
  • Στη συνέχεια υπάρχει προσωπική γνωριμία, σύμφωνα με την ίδια.
  • Το Star την παρουσιάζει ως την πραγματική Billie Jean.
  • Η ίδια ισχυρίζεται ότι η ιστορία της με έναν άντρα που αρνήθηκε την πατρότητα του παιδιού της ίσως συνδέεται με το τραγούδι.
  • Αργότερα γράφει βιβλία για τη σχέση και τη ζωή της.
  • Και μετά τον θάνατο του Jackson περιγράφει τη μεταξύ τους σχέση ως πιο ερωτική και σεξουαλική απ’ όσο την παρουσίαζε παλαιότερα.
Τι από όλα αυτά είναι αποδεδειγμένο;
Όχι και πολλά.

Τι από όλα αυτά είναι υπέροχο υλικό για κουτσομπολιό;
Σχεδόν όλα.

Και τι γίνεται με τον Quincy;

Επειδή ανέφερα τον Jones προηγουμένως, εδώ θέλει κι αυτός έναν μικρό αστερίσκο.

Ο Quincy Jones ήταν προφανώς ένας άνθρωπος που γνώριζε τον Jackson πολύ καλά επαγγελματικά και συνεργάστηκε μαζί του σε μερικά από τα σημαντικότερα άλμπουμ της ιστορίας της ποπ.

Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε προσωπική ερμηνεία ή ιστορία που αφηγήθηκε για εκείνον πρέπει να αντιμετωπίζεται σαν ευαγγέλιο.

Είχε, για παράδειγμα, κάνει δηλώσεις για την αλλαγή του χρώματος του δέρματος του Jackson και για θεραπείες που υποτίθεται ότι συνδέονταν με επιθυμία του να μη φαίνεται μαύρος.

Μόνο που σήμερα γνωρίζουμε πλέον κάτι πολύ συγκεκριμένο:

Η λεύκη του Jackson είχε επιβεβαιωθεί και στο ιατροδικαστικό πόρισμα που δημοσιοποιήθηκε το 2010.

Άρα τουλάχιστον η ιδέα ότι όλη η αλλαγή στην εμφάνισή του εξηγείται απλώς ως δεν ήθελε να είναι μαύρος, δεν στέκει ως πλήρης εξήγηση.

Με απλά λόγια:
  • Ο Quincy μιλάει.
  • Εμείς ακούμε.
  • Αλλά δεν καταργούμε και το φίλτρο.

Οπότε ποια ήταν τελικά η Billie Jean;

Η απάντηση που έχουμε με τη μεγαλύτερη βεβαιότητα είναι αυτή που έδωσε ο ίδιος ο άνθρωπος που έγραψε το τραγούδι.

Δεν υπήρξε μία πραγματική Billie Jean.

Ο Jackson την παρουσίαζε ως σύνθεση πολλών γυναικών και περιστατικών που είχε δει γύρω από εκείνον και τους αδελφούς του.

Υπάρχει η ιστορία της εμμονικής θαυμάστριας.

Υπάρχει η διήγηση του Quincy Jones.


Υπάρχει το Star.

Υπάρχουν βιβλία.

Υπάρχουν συνεντεύξεις.

Υπάρχουν μνήμες ανθρώπων που δεν συμφωνούν απολύτως μεταξύ τους.

Και το κυριότερο:

Υπάρχει η ακατανίκητη ανθρώπινη ανάγκη να παίρνουμε έναν χαρακτήρα ενός τραγουδιού και να προσπαθούμε να του βρούμε όνομα, επώνυμο, διεύθυνση και ΑΦΜ.

Μπορεί η ιστορία της Gonsalves να αποτέλεσε μία από τις πολλές επιρροές του Jackson;
Μπορεί.

Μπορούμε να το αποδείξουμε;
Όχι.

Μπορεί να υπήρξε μια άλλη γυναίκα που συνέβαλε στην έμπνευση;
Επίσης μπορεί.

Μπορεί ο Jackson να έλεγε ακριβώς την αλήθεια όταν υποστήριζε ότι δεν υπήρχε μία Billie Jean αλλά πολλές;
Είναι τουλάχιστον η εκδοχή για την οποία έχουμε τη σαφέστερη δική του μαρτυρία.

Οπότε ο καθείς ας βγάλει τα συμπεράσματά του για τον συγχωρεμένο, την Gonsalves, τον Quincy και ολόκληρο το κουβάρι.

Εγώ ένα πράγμα κρατάω.

Τριάντα χρόνια μετά την κυκλοφορία του, ακόμη καθόμαστε και ψάχνουμε ποια στο καλό ήταν η Billie Jean.

Το τραγούδι πάντως έγραψε τη δική του ιστορία.

Και πολύ καλά έκανε.


Πηγές: 

Οι προσωπικές ιστορίες της Theresa Gonsalves, του Quincy Jones και του J. Randy Taraborrelli αναφέρονται ως ισχυρισμοί/αφηγήσεις, όχι ως αποδεδειγμένα γεγονότα.

  • Michael Jackson – VH1 interview (1996)
Ο Jackson λέει ότι η Billie Jean δεν ήταν μία συγκεκριμένη γυναίκα αλλά ανώνυμος/σύνθετος χαρακτήρας βασισμένος σε groupies και εμπειρίες των αδελφών του.
https://www.mjhideout.com/forum/threads/sobre-la-interview-en-vh1-1996.10560/
https://trowbridgeplanetearth.com/T2/T2MEM/news/michaelj.html
  • Theresa Gonsalves – συνέντευξη 5/7/2008
Η ίδια συνδέει τη δική της ιστορία πατρότητας με το “Billie Jean”. 
https://cyruswebbpresents.blogspot.com/2008/07/take-ten-our-interview-with-bestselling.html
  • Quincy Jones / ιστορία με την πισίνα και τα δίδυμα – 24/11/2007
Ο Jones αφηγείται ότι, σύμφωνα με όσα του είχε πει ο Jackson, μια γυναίκα είχε μπει στην ιδιοκτησία του και τον κατηγορούσε ότι ήταν πατέρας του ενός από τα δίδυμά της.
https://site2.mjeol.com/2007/11/24/michael-jacksons-monster-smash/
  • Walter Yetnikoff / MTV – CNN, 26/6/2009
Ο πρώην πρόεδρος της CBS Records περιγράφει τη σύγκρουσή του με το MTV για την προβολή των “Billie Jean” και “Beat It”.
https://transcripts.cnn.com/show/sitroom/date/2009-06-26/segment/01
  • Michael Jackson / MTV και φυλετικό φράγμα – CNN, 7/7/2009
Σύγχρονη τότε αναφορά ότι το “Billie Jean” ήταν το πρώτο βίντεο μαύρου καλλιτέχνη σε regular rotation στο MTV.
https://transcripts.cnn.com/show/ltm/date/2009-07-07/segment/03
  • Michael Jackson – επίσημο “Billie Jean” video, αναρτημένο 2/10/2009
Η περιγραφή δίνει Steve Barron ως σκηνοθέτη και αναφέρει heavy rotation στο MTV.
https://www.youtube.com/watch?v=Zi_XLOBDo_Y
  • Michael Jackson – autopsy report / vitiligo – ABC News, 10/2/2010
Ρεπορτάζ για τη δημοσιοποίηση του ιατροδικαστικού πορίσματος, στο οποίο καταγράφεται λεύκη.
https://www.abc.net.au/news/2010-02-10/jackson-autopsy-report-revealed/326350
  • Grammy Awards – σύγχρονο ρεπορτάζ UPI, 28/2/1984
Αναφέρει τα βραβεία του “Billie Jean” και τα οκτώ Grammy του Jackson.
https://www.upi.com/Archives/1984/02/28/Superstar-Michael-Jackson-won-an-unprecedented-eight-Grammys-including/3994446792400/
  • American Music Awards – σύγχρονο ρεπορτάζ UPI, 17/1/1984
Αναφέρει ότι το “Billie Jean” κέρδισε Favorite Pop/Rock Single.
https://www.upi.com/Archives/1984/01/17/American-Music-Awards-a-Michael-Jackson-show/4215443163600/
  • Michael Jackson – Moonwalk (1988)
Η αυτοβιογραφία είναι η βασική πρωτογενής πηγή για:
- “There was never a real Billie Jean”
- τη σύνθετη φιγούρα των groupies
- την πρόταση του Quincy Jones για τίτλο "Not My Lover"
Michael Jackson – Moonwalk (1988)
https://openlibrary.org/works/OL4125663W/Moonwalk?edition=moonwalk0000jack
  • J. Randy Taraborrelli – Michael Jackson: The Magic and the Madness (1991)
Η βιογραφία κυκλοφόρησε το 1991 και περιλαμβάνει τη γνωστή αφήγηση για γυναίκα που έστελνε επιστολές στον Jackson και ισχυριζόταν πατρότητα. Η ιστορία αποδίδεται στον Taraborrelli και όχι να παρουσιάζεται ως επιβεβαιωμένο γεγονός.
J. Randy Taraborrelli – Michael Jackson: The Magic and the Madness (1991)
https://openlibrary.org/books/OL2026822M/Michael_Jackson
  • Theresa Gonsalves 
Obsessions – 2004
Remember the Time – 2009 
Οι μεταγενέστερες προσωπικές/ερωτικές αφηγήσεις της είναι ισχυρισμοί της ίδιας και όχι ανεξάρτητα επιβεβαιωμένα γεγονότα.
Eν πoλλaίs aμaρτίaιs. Designed by Oddthemes